+31 50 211 0100 info@vevida.com

Onderschat nooit de gevaren van een computervirus

Onze digitale veiligheid nemen we nog lang niet serieus genoeg. Maatregelen tegen een computervirus slaan we in de wind. We zien het gevaar wel – we worden er ook continu voor gewaarschuwd – maar halen er nonchalant onze schouders over op. Zal mij niet overkomen, is de naïeve reactie van velen. Peter en Gunther van de Vevida Academy leggen uit wat je kunt doen voor een veilige digitale wereld.

Bekijk de video of lees verder.

(Deze podcast is opgenomen vóór de overheid de maatregelen rond het Coronavirus afkondigde. Vandaar dat Gunther en Peter in deze video nog géén 1,5 meter afstand tot elkaar in acht hebben genomen)

Update verouderde software, websites, thema’s en plugins

Wat onze digitale veiligheid betreft laten we de zaken behoorlijk versloffen. We werken met verouderde software, websites, thema’s en plugins. We gebruiken eenvoudig te achterhalen wachtwoorden en – nog veel erger – we gebruiken deze voor meer dan één account. Daarnaast versturen en ontvangen we e-mails via onbeveiligde verbindingen. Met ‘we’ bedoel ik natuurlijk niet iedereen, maar in zijn algemeenheid gesproken geldt dit wel voor de overgrote meerderheid.

Al vanaf het moment dat computers mainstream zijn proberen mensen deze te infecteren met een computervirus. Soms doen ze dat puur voor hun eigen plezier, om te zien welke schade ze kunnen aanrichten. Soms juist met goede bedoelingen, om aan te tonen hoe eenvoudig het is om computers te hacken en bedrijven zo te dwingen de veiligheid te verbeteren. Maar meestal worden computers en websites geïnfecteerd en gehackt om er geld aan te verdienen.

Het wordt voor criminelen ook steeds aantrekkelijker om een computervirus te schrijven, want ons leven speelt zich meer en meer digitaal af. We doen vrijwel alles online. Van bankzaken tot aankopen, van het opslaan van foto’s en bestanden tot onszelf presenteren via een website.

Wat is een computervirus en wat doet het eigenlijk?

Een computervirus is een stukje programmeercode  in een bestandje zit. Dat kan van alles zijn: een foto, Word-document, powerpoint, e-book, muziekbestand, video, programma, film en ga zo maar door. Zodra je het bestand opent wordt het virus geactiveerd en gaat het zijn schadelijke werk doen.

Het is niet altijd zo dat een computervirus meteen herkenbaar is. Veel virussen zijn vooral ‘stil’ aanwezig. Die willen proberen zo veel mogelijk informatie over jouw reilen en zeilen te achterhalen. Ze willen meer weten over jou, bijvoorbeeld wat jouw wachtwoorden zijn, welke websites jij bezoekt, welke aankopen jij doet.

Het voert te ver om alle mogelijke vormen van virussen hier te behandelen. Daarom lichten we de meest bekende er even uit.

Ransomware

Dit type virus is de meest recente en gevaarlijkste, hardnekkigste vorm. Bovendien is Ransomware het lastigst te bestrijden omdat de makers ervan op heel slinkse wijze proberen om jouw computer te infecteren. Ga maar eens na hoe vaak er al wordt gewaarschuwd voor geïnfecteerde afbeeldingen die via Whatsapp aan jou worden gestuurd. En wat denk je van de smsjes die je tegenwoordig ontvangt van bijvoorbeeld het Centraal Justitieel Incasso Bureau, waarin wordt geschreven dat er nog een bekeuring van jou open staat. Betalen kun je via een link.

Maar deze criminelen sturen jou bijvoorbeeld ook een mailtje of een appje uit naam van een bank, meestal inclusief een linkje. Vervolgens kom je terecht op een website die verdacht veel lijkt op die van jouw bank, maar een goed gemaakte kopie is. Wanneer je op die site inlogt, hebben ze meteen al je gegevens. In dit geval moet je gewoon je gezonde verstand gebruiken en niet klikken op linkjes in mailtjes van je bank. Zij zullen je nooit op deze wijze om een wachtwoord vragen. Kijk goed naar de URL. Vaak kun je daaraan al zien dat de website waarop je je bevindt NIET van je bank zelf is.

Ransomware wordt – de naam zegt het al – vooral gebruikt om jou geld afhandig te maken. Een van de voorbeelden is dat dat hiermee jouw computer door middel van een wachtwoord onbruikbaar wordt gemaakt. Tot jij betaalt. Vervolgens geeft de crimineel je computer weer vrij. Maar… heb jij eenmaal toegegeven en een bedrag overgemaakt – vaak in niet traceerbare Bitcoins – dan weet zo’n crimineel ook dat jij bereid bent om te betalen. De kans is groot dat hij het dan nog een keer probeert. Bovendien weet jij nooit zeker of het virus wel van je computer is verwijderd.

Keylogger virussen

Deze houden bij wat jij op het toetsenbord van je computer doet. Ze registreren welke url’s je intikt en welke inloggegevens je gebruikt. En hup, zij kunnen ermee aan de slag. Het wordt uitermate pijnlijk als ze de inloggegevens van je bank hebben achterhaald. Omdat veel mensen voor verschillende zaken vaak hetzelfde wachtwoord gebruiken, hebben ze ineens toegang tot een groot deel van jouw digitale bestaan.

Het worm-virus

Dit heeft als doel zo veel mogelijk bestanden op je computer te infecteren en onbruikbaar te maken. De problemen die dit virus veroorzaakt kunnen meestal wel worden opgelost. Maar het vergt een hoop werk.

Adware

Dan is er nog Adware. Dit virus infecteert jouw computer met reclamesoftware en heeft vooral als doel om jou ongevraagd hinderlijke pop-ups te tonen.

Samen zo sterk als de zwakste schakel

We weten inmiddels allemaal hoe belangrijk het is dat je computer niet geïnfecteerd raakt met virussen. Toch doet de meerderheid er nog onvoldoende tegen, tot hun computer geïnfecteerd is. De gedachte die bij een groot deel van de mensen leeft is dat wij als Vevida zo op veiligheid hameren omdat wij er zelf aan verdienen. In ons geval is dit niet waar. Ons enige belang is dat van onze klanten. Samen ben je zo sterk als de zwakste schakel.

Wat kun je doen om een computervirus te voorkomen?

Het is een dik cliché, maar de belangrijkste tip is: Gebruik vooral je gezonde verstand.

  • Klik dus niet zomaar op elke link die je ontvangt. Dit geldt niet alleen voor je e-mail, maar ook links in smsjes of Whatsapp-berichten.
  • Open alleen bestanden die je kunt vertrouwen
  • Update verouderde software, website(s), thema’s, plugins.
  • Verwacht je geen pakketje, klik dan niet op links in mails van een bezorgdienst. Temper je nieuwsgierigheid.
  • Vermijd bezoekjes aan dubieuze sites.
  • Bestel niets op onbeveiligde websites.
  • Geef nooit zomaar je inloggegevens prijs. Banken hameren erop dat zij deze nooit via e-mail of sms of Whatsapp aan je vragen.
  • Gebruik geen illegaal verkregen software.
  • Download geen illegale bestanden (muziek, boeken, films)
  • Gebruik geen gevonden usb-sticks.
  • Vermijd wifi-verbindingen zonder wachtwoord.
  • Of check eerst heel goed of het wifi-netwerk wel klopt.
  • Werk je buiten de deur? Gebruik de 4G-verbinding van je eigen telefoon als hotspot voor je laptop.
  • Heb je te maken met gasten die gebruik willen maken van jouw netwerk? Zorg dan voor een gastnetwerk dat afgesloten is van het netwerk dat jij zelf gebruikt. Je weet nooit of er een virus op het device van die bezoekers staat, waarmee jij op dat moment ook wordt geconfronteerd.

Gebruik een anti-virusprogramma

Installeer een antivirusprogramma. Die scant niet alleen al je bestanden en programma’s of media die je aan je computer verbindt, maar checkt ook onveilige websites die je bezoekt en je inkomende e-mailtjes. Nadeel is wel dat dit soort programma’s je computer een stuk trager maakt. Let bij het installeren van deze programma’s wel goed op, want naast het stukje antivirus proberen de ontwikkelaars ervan op slinkse wijze ook extra tools en zelfs reclame mee te installeren. Zelf geven wij liever de voorkeur aan light weight-programma’s. Klanten van KPN, xs4all en Ziggo kunnen gebruikmaken van F-secure Safe, dat zit bij het abonnement inbegrepen.

Stay safe!